Beschouwing PvdA-fractie over begroting 2012

Beschouwing PvdA-fractie over begroting 2012

Als je de begroting van 2012 onder ogen krijgt, weet je eigenlijk maar 1 ding zeker. Zo zal het zeker niet gaan. Een begroting met een tekort oplopend naar 1,9 miljoen in 2015; dat werkt niet. Toch is dit eigenlijk raar, want de gemeentelijke begroting is nu juist wel bedoeld om financiële zekerheid te geven.
De begroting hoort een uitvoerbaar financieel plan te zijn met uitgaven en inkomsten. Niet voor de eerste keer wordt in Enkhuizen de werkwijze gehanteerd om bij de begroting bij de vaststelling meteen (voor de eerste keer) te wijzigen om een reëler inkomsten en uitgavenplaatje tot stand te brengen.
 
Die werkwijze is toch niet helemaal zoals het is bedoeld. Belangrijker is dat er ook na bijstelling met behulp van het door het college voorgestelde bezuinigingsplan financiële vraagtekens blijven. Er blijft op langere termijn een tekort van 400.000 in 2015. College stelt voor om dat in 2013 maar nader te bezien. Verder wordt door het college ook nog geen rekening gehouden met mogelijke verdere kortingen van het Rijk op het Gemeentefonds (september circulaire) wat voor onze gemeente omgerekend structureel nog eens een nadeel van 180.000 euro per jaar zou kunnen betekenen.
 
Hoe graag we het ook anders zouden zien, aan deze bedreigingen kun je als lokale overheid niet zomaar voorbij gaan onder het motto wie dan leeft, wie dan zorgt. Al sinds 2008 is er door mede initiatief van GL meerdere partijen aangedrongen om werk te maken van een houdbaar bezuinigingsprogramma dat zicht biedt op een structurele oplossing. En eigenlijk ligt dat er nog steeds niet.
 
Die conclusie geldt des te sterker als je kijkt naar de kern van het nu voorgestelde bezuinigingsprogramma. Dat stelt teleur. Dit programma is ten opzichte van de Kadernota ondanks dat er 5 maanden zijn verstreken niet echt heel veel verder gekomen. Goed inzicht in hoe de bezuinigingen concreet zullen uitpakken, wat de gevolgen daarvan zijn en wat er kan of moet gebeuren als een bezuinigingsonderdeel niet wordt gehaald (reserveplan) ontbreekt.
 
De bezuinigingen op het 1e onderdeel efficiency moeten vooral worden gehaald door afstoting van gemeentelijke accommodaties, wat in de huidige markt inderdaad niet mee zal vallen.De risicoanalyse in de programmabegroting wordt hierdoor ten aanzien van ons eigen beleid onvolledig. Daarbij ontbreekt dan ook nog eens het ingezette beleid ten aanzien van de Drommedaris.
 
Inzicht in de gevolgen van de bezuinigingen op welzijnsvoorzieningen (het 2e onderdeel) ontbreekt nagenoeg volledig. De PvdA had en heeft heel veel moeite met deze bezuinigingen. Na veel discussie over de Kadernota is door het college bij wijze van compromis aangegeven dat de bezuinigingen voor deze vier welzijnsorganisaties niet ten koste mogen gaan de inhoudelijke taken maar ingeboekt zouden moeten worden via efficiency verbetering. Maar of en hoe dat kan gebeuren dat maakt het nu bezuinigingsplan niet duidelijk .Het college is nog steeds in gesprek met de vier grote welzijnsorganisaties. Intussen bereiken ons via de media heel andere signalen waaruit blijkt dat deze bezuinigingen wel degelijk de ernstige gevolgen kunnen hebben (sluiting bibliotheek). Wij vinden dat je op deze manier geen verantwoorde besluiten kunt nemen.
 
Ook over de verzelfstandiging van de Nieuwe Doelen had ondertussen meer duidelijkheid moeten bestaan dan alleen maar een herhaling van de Kadernota. Ook hier het inboeken van de bezuiniging zonder een duidelijk beeld van het effect daarvan.
 
Het 3e onderdeel van het bezuinigingsprogramma voorziet, naast het verlengen van de afschrijvingstermijnen van de riolering in een belastingsverhoging (in jargon: het verbeteren van de kostendekkendheid). Het verlengen van die afschrijvingstermijn heeft onze instemming (al vaker gesuggereerd).
 
Over die belastingverhoging zijn we veel minder te spreken. In de eerste plaats omdat niet wordt aangegeven hoe de belasting opgebracht moet worden. Het college verwijst naar een nog te voeren discussie over de kostendekkendheid die nu vooral nog in de sfeer van de informatieavond is gehouden. Dit doet afbreuk aan de essentie van een begroting: aangeven waar het geld aan wordt besteed en hoe de benodigde middelen worden geïnd.
 
Met het simpel vaststellen van een later in te vullen bedrag aan lastenverzwaringen gaan we dan ook niet akkoord. Zeker niet als in de, door het collegeopgestelde discussienota wordt geadviseerd om de dekking van de lastenverzwaring in eerste instantie te zoeken in belangstellingmaatregelen die vooral diezelfde burger betreffen en anderen (de toerist) vooralsnog buiten schot laten.
 
De gevolgen van de economische crisis raken iedereen hard, en misschien komt er nog veel meer aan. Dat besef missen wij in dit bezuinigingsprogramma. Het komt teveel bovenop de harde bezuinigingsmaatregelen van het Rijk die vooral de individuele burger, de kwetsbaren en welzijn- en zorgvoorzieningen treffen.
 
Het standpunt van het college dat (verdere) Rijkskortingen bij de overdracht van taken op de voor de gemeente beschikbare budgetten voor het sociale beleid als eerste binnen die betreffende budgetten moeten worden opgevangen, vinden wij niet vanzelfsprekend. De consequenties voor ons armoedebeleid, de WMO, het opstapelen van maatregelen dat slechts enkele groepen treft daar moet het over gaan. De gedachte dat iedereen mee moet kunnen blijven doen is voor de PvdA in deze leidend. Dat laatste klemt des te meer nu recent door de Tweede Kamer is ingestemd met de aanscherping van de Wet werk en bijstand, mogelijk al vanaf 2012. Onderdeel van de aanscherping is echter de begrenzing van het gemeentelijke minimabeleid op 110% van het wettelijk minimumloon. Het gemeentebestuur van Enkhuizen heeft tot dusver altijd aangegeven “te staan” voor zijn huidige minimabeleid dat uitgaat van een 120 % norm. Wij verwachten een uiterste inspanning van college en raad om de gevolgen van de aantasting van de gemeentelijke autonomie door de verlaging van de norm van het gemeentelijke minimabeleid voor de doelgroepen op enigerlei wijze te ondervangen of compenseren. Voor alle duidelijkheid zullen wij de raad door middel van een motie om een uitspraak vragen.
 
Onze insteek bij de bezuinigingen is niet om de rekening vooral eerst bij een groep neer te leggen en dan later te bekijken of aanvullende maatregelen mbt andere groepen nog nodig zijn. Bij de kadernota hebben we al aangegeven dat de lasten eerlijk verdeeld moeten worden over burgers, bedrijven en bezoekers. Juist als het gaat om lastenverzwaring moet daar invulling aan worden gegeven.
 
Dat betekent dat wij geen voorstander zijn van algemene lastenverzwaringen zoals meer rioolbelasting. Dat is ook niet nodig. Bij de Kadernota hebben wij al een andere koers voorgesteld om de bezuiniging van 120.000 te dekken. Wij stellen een combinatie voor van meer havengeld van 40.000 (10 %), extra toeristenbelasting (40.000), korting op het economische programma en extra begrafenisrechten (45.000). Die combinatie bij elkaar biedt dan ook de mogelijkheid om de afvalstoffenheffing iets te verlagen
 
Stellingnames PvdA fractie begroting 2012
 
  1. dit college begrijpt de burger niet, als de gemeente gaat bezuinigingen verwacht die burger dat hij minder hoeft te betalen, niet meer
 
  1. in de programmabegroting moeten de verdeling van uitgaven en inkomsten op hoofdlijnen duidelijk zijn: duidelijk moet zijn waaraan het geld wordt besteed en waar het geld vandaan komt. Stelposten met betrekking tot belastinginkomsten of bezuinigingen doen afbreuk aan die duidelijkheid
 
  1. bij bezuinigingen geldt: ieder een deel, bewoners, bedrijven/instellingen en bezoekers dragen allemaal bij. Die bijdragen staan in een redelijke en eerlijke verhouding tot elkaar. De begroting is het instrument bij uitstek om inhoud te geven aan die verdeling
 
  1. lokaal bezuinigen betekent niet het kopiëren van de huidige bezuinigingsmaatregelen van de Rijksoverheid. De uitdaging ligt er juist in om die Rijksbezuinigingen waar mogelijk te compenseren.
 
  1. kostendekkendheid van tarieven of belastingen is geen doel op zich.
 
6.     het in het bezuinigingsplan opgenomen collegestandpunt dat bij (verdere) bezuinigingen van het Rijk in het kader van decentralisatie op voor de gemeente beschikbare budgetten voor de uitvoering van sociaal beleid de kortingen eerst binnen het betreffende budgetten zelf moeten worden opgevangen is niet vanzelfsprekend.
 
  1. college heeft planning gemaakt voor brede school. Willen we die planning halen, dan moet er harder gelopen worden. College dient een actievere houding aan te nemen.
 
  1. als door het Rijk in het kader van de Wet werken naar vermogen daadwerkelijk wordt besloten om de inkomensgrens van het armoedebeleid te verlagen van 120 % naar 110% van het wettelijk minimumloon, moet door de lokale overheid op een andere manier worden getracht deze inkomensachteruitgang en aantasting van de lokale autonomie te ondervangen, bijvoorbeeld door maatregelen in de subsidie, belasting of subsidiesfeer.
 
  1. openbaarheid van bestuur is ook actief uitdragen en uitleggen waar je als gemeentebestuur mee bezig bent; de toename van het aantal semibesloten informatieavonden voor de raad moet daarom kritisch worden bekeken.
 
  1. een college dat iedere keer de vertrouwensvraag stelt, toont zich onzeker of wekt de indruk iets te verbergen.
 

Overige Nieuwsberichten

Bekijk oude berichten in het Nieuwsarchief »